سیاسی و روابط بین الملل

روش ها و راه کارهای مقابله با تحریم با عنایت به توانمندی و ظرفیت های داخلی و خارجی قسمت دوم

عبدالرضا رادپور محقق طی دو قسمت در یادداشت خود به موضوع تحریم های امریکا ، تاثیرات و راه های مقابله با آن می پردازد. بخش دوم یادداشت به موضوع راه کارهای عبور از تحریم اختصاص دارد.

۱۷ مهر ۱۳۹۷ ۱۱:۳۸

مقدمه:

در قسمت اول  این یادداشت به صورت کوتاه نگاهی به سوابق  وضع تحریمها در ایران از سوی آمریکا بعد از انقلاب اسلامی  داشتیم در این قسمت دوم این یادداشت و در ادامه به راهکارهای مقابله ایی با تحریم  خواهیم پرداخت.

۵)- راهکارهای مقابله با تحریم ها:

یکی از بزرگترین مشکلات کشورهایی که مورد تحریم قرار می گیرند، غافلگیر شدن و به عبارتی عدم آمادگی لازم برای مقابله با تحریم ها است. قطعا وظیفه مهم پیش بینی به موقع تحریم علیه هر کشوری به عهده نخبگان سیاسی یا اقتصادی است تا با تمهیدات لازم کشور را از مواجه شدن با چالش ها و معضلات مربوط به تحریم ها نجات دهند یا تاثیر فشارها و تنگناهایی که به طور مستقیم بر روی زندگی مردم اثر می گذارد، کمتر نمایند. در طول چندین سال به طور متوالی مقام معظم رهبری نسبت به تقویت بنیان های اقتصادی کشور تذکرهای مکرر داده اند. ایشان علاوه بر ابلاغ سیاست های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی در خرداد سال ۱۳۸۴، در خصوص توجه و تقویت امور اقتصادی نیز در سال ۱۳۹۲فرمودند: وظیفه‌ی همه‌ی ما این است که سعی کنیم کشور را مستحکم، غیر قابل نفوذ، غیر قابل تأثیر از سوی دشمن، حفظ کنیم و نگه داریم؛ این یکی از اقتضائات «اقتصاد مقاومتی» است که ما مطرح کردیم.  سخنان نوروزی سال ۱۳۹۲ حرم رضوی)

اقتصاد مقاومتی در سخنان رهبری در سال های گذشته به طور متعدد تکرار شده است تا آنکه به دلیل اهمیت و توجه بیشتر مسئولان و مردم به این مهم، سال ۱۳۹۵ را با نام اقتصاد مقاومتی مشخص فرمودند. در دیدگاه مقام معظم رهبری، مهم ترین رکن اساسی در اقتصاد مقاومتی، مقاوم بودن اقتصاد در مقابل آنچه که ممکن است در معرض توطئه‌ی دشمن قرار بگیرد، است.

۱/۵)- ارکان اقتصاد مقاومتی:

  • استفاده از همه‌‌ى ظرفیت هاى دولتى و مردمى
  • حمایت از تولید ملى ( صنعت و کشاورزى )
  • مدیریت منابع ارزى
  • مدیریت مصرف

۶)- چگونگی برخورد با تحریم اقتصادی از طرف مردم و مسئولان :

دو راه حل مشخص برای برخورد با تحریم وجود دارد، یا اینکه همه مردم و مسئولان دست های خود را بالا ببرند و در مقابل آمریکا مانند کشور عربستان و بعضی دیگر از کشورهای منطقه کرنش نمایند و همه اهداف انقلاب و خون شهدا را فراموش نمایند یا با تاسی از امام (ره) و مقام معظم رهبری، مستحکم و مقاوم در مقابل زیاده خواهی آمریکا بایستند. بدیهی است در صورت مقاومت، می توان پیروزی همراه با عزت و استقلال را به دست آورد. نمونه بارز این پیروزی اقتصادی کشور ژاپن است. این کشور بعد از جنگ جهانی دوم، ۹۰ درصد قدرت تولیدی خود را از دست داده بود. اما اکنون، سهم ۱۰٫۸ درصدی از ارزش افزوده بخش تولیدی جهان را کسب نموده است. مردم و مسئولان کشور ژاپن پس از تحمل سال ها سختی و کمبود موفق شد با برنامه ریزی، کشور فقیر و ویران خود را به یکی از قدرت‌های بزرگ اقتصادی و تولیدی جهان تبدیل کنند. این درحالیست که کشور جمهوری اسلامی ایران نه تنها قرار نیست از صفر شروع کند بلکه در حال حاضر به لحاظ دانش فنی، زیر ساخت‌های توسعه، نیروی جوان و تحصیلکرده، منابع انرژی (نفت و گاز) و مواد معدنی بسیار جلوتر از کشور ژاپن آن زمان قرار دارد. علاوه بر آن تاریخ به ما نشان داده که تحریم ها در اکثر مواقع به موفقیت کامل نمی رسند و گاهی حتی علیرغم مشکلات و معضلاتی که برای مردم به وجود می آورد، اما در نهایت به سود مردم تمام می شود( إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ یُسْراً – با هر دشوارى آسانى است. آیه ۶ سوره شرح).

در تحقیقی که در خصوص اثربخشی تحریم‌های اقتصادی صورت گرفته است، این نتیجه اعلام شد که ۱۷۶ مورد تحریم اقتصادی از سال ۱۹۱۴ تا ۱۹۹۰، صورت گرفته که حدود ۶۶ درصد آن موفق نبوده و ۳۴ درصد بقیه هم فقط نسبتاً موفق بوده‌‌اند. این آمار نشان می‌دهد که تحریم‌های اقتصادی در ذات خود به موفقیت نمی رسند. از سال ۱۹۷۳ تاکنون نیز ۲۴درصد تحریم‌های اقتصادی نسبتاً موفق ارزیابی شده است. تنها مواردی که در تاریخ تحریم‌های اقتصادی از آنها به عنوان نمونه‌های موفق نام برده می‌شود، تحریم‌هایی است که علیه آفریقای‌  جنوبی یعنی رژیم نژاد پرست آفریقای جنوبی و رژیم نژادپرست رودزیا (در کشور زیمبابوه) صورت گرفته است.

http://www.ettelaat.com  سه‌شنبه ۱۱ آذر ۱۳۹۳- شماره ۲۵۰۳۴

۷)- اقدامات عملی و کاربردی برای تضعیف و سپس ناکارآمد کردن تحریم:

متاسفانه مشکل اصلی کشور به‌ دلیل سوء مدیریت‌ها و پیچیدگی‌های انبوهی از قوانین و بخشنامه ها و موانع داخلی و به خصوص دیوان ‌سالاری دولتی است که مانند سد محکمی در مقابل کسب و کار بنگاهای اقتصادی قرار گرفته و باعث رکود و حتی تعطیلی بعضی از کارخانجات و شرکت های تجاری شده است. آنچه مسلم است تدوین راه کارها و تئوری پردازی در این حوزه لازم است، اما مهم و ضروری تر از آن به عهده مسئولان و متولیان امر است که در کمترین زمان و به صورت شبانه روزی و انقلابی برای رفع مشکلات اقتصادی همت نمایند. در واقع انتظار است که همه توان دولت ، مجلس و قوه قضاییه متحد و منسجم صرف افزایش بنیه اقتصاد و برداشتن بندهای متعدد از پای اقتصاد و اصلاح ساختارهای دست و پاگیر فعلی برای مقابله با تحریم‌ها باشد. علی ایحال عناوین مهم ترین اقدامات عملی برای خنثی کردن تحریم ها عبارتند از:

  • تدوین سیاست ارزی با توجه به عرضه و تقاضا
  • متنوع سازی نظام ارزی کشور
  • کاهش وابستگی به تولیدات خارجی
  • دیپلماسی اقتصادی
  • بهره مندی از حداکثر توان رسانه ها ( رادیو- تلویزیون- روزنامه- فضای مجازی و . . .)
  • بهبود فضای کسب و کار از طریق اجرای‌ قانون بهبود فضای کسب و کار
  • مبارزه جدی و همه جانبه با قاچاق و افزایش شفافیت
  • پیمان های پولی دوجانبه به خصوص با کشورهای همسایه
  • کمک به استان‌های مرزی و تشویق تجار و شرکت های استانی برای تجارت با کشورهای همسایه
  • انجام اقدام‌های جایگزین از راه تعامل با شبکه‌های اقتصادی بین‌المللی
  • ارایه‌ی مشوق‌های منطقه‌ای و بین‌المللی برای تغییر در اقدام‌های محدود کننده‌ی بین‌المللی از طریق نهادها و سازمان های منطقه ای
  • نمایش قدرت سیاسی و نظامی برای مقابله با تهدیدهای بین‌المللی
  • برطرف سازی اختلاف‌های ایجاد شده به وسیله تحریم از راه شکایت به دیوان دادگستری بین‌المللی، دیوان عالی ایالات متحده و دیوان داوری اتحادیه‌ی اروپا
  • برطرف سازی مشکلات قانونی و بالا بردن ضریب امنیتیبلاکچین برای جایگزین سوئیفت
  • ورود بخش خصوصی به حوزه صادرات نفت و فرآوره های آن

سخن آخر و نتیجه گیری :

وجدان و غیرت آحاد مردم در طول چندین سال گذشته به خوبی نشان داده که قادر به تحمل و گذر از همه مشکلات سخت هستند. اما این سخن به معنای آن نیست که مطالبات اصلی مردم از مسئولان امر برای عمل به وظیفه و ماموریت سازمانی آنان برای بر طرف کردن سختی های فعلی نادیده گرفته می شود. چرا که حق مردم صبور و انقلابی کشور جمهوری اسلامی است که از بالاترین سطح رفاه و آسایش برخوردار گردند.

عبدالرضا رادپور

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.