سیاسی و روابط بین الملل

اقدامات دولت ترامپ علیه جمهوری اسلامی ایران و راه‌کارهای مقابله‌ای-۱

گروه سیاست خارجی موسسه فرهیختگان طی دو یادداشت به بررسی اقدامات دولت ترامپ علیه جمهوری اسلامی ایران و راه‌کارهای مقابله‌ با آن پرداخته است.

۱۰ تیر ۱۳۹۸ ۱۰:۰۳

مقدمه:

آمریکا در حال جنگ های تمام عیار اقتصادی، سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و سایبری علیه ایران است. این نوع جنگ ها را باید در دسته اقدام پنهان کشورها علیه همدیگر قرار است.

اقدام پنهان یک انتخاب بین دو گزینه‌ – دیپلماسی یا جنگ- است که دولت‌ها برای پیشبرد سیاست خارجی و تامین منافع ملی خویش در عرصه بین‌المللی بکار می گیرند. دولت‌ها، اصولا زمانی از اقدام پنهان استفاده می‌کنند که سایر گزینه‌های آشکار در تامین و پیشبرد اهداف و منافع سیاست خارجی آنها فاقد کارایی باشد، یا اینکه آن گزینه ها در شرایط بهره و نقش حداقلی را قرار داشته باشند.

در حال حاضر بسته ابزار سیاست خارجی آمریکا در قبال ج.ا.ا بهره گیری از اقدام پنهان است. گزینه اقدام پنهان، شامل طیفی از اقدامات سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، و سایبری و حتی شبه نظامی می‌شود. این موضوع بعد از آمدن ترامپ به کاخ سفید از سوی مقامات دولت آمریکا؛ به ویژه رئیس جمهور، وزیر خارجه و مشاور امنیت ملی مبنی بر اعمال فشارهای حداکثری و بی‌سابقه در حوزه های سیاسی، اقتصادی و … علیه جمهوری اسلامی ایران تاکید نموده‌اند.

آنها در مواضع رسمی و سخنرانی‌ها خود، همواره بر این نکته تاکید دارند که ایران باید بر سر میز مذاکره بیاید و یک توافق خوب به (زعم آنها) منعقد نماید، یا اینکه نظام ایران در اثر فشارهای سیاسی و اقتصادی آمریکا دچار فروپاشی از دورن شود. برای نمونه سخنرانی (شروط ۱۲ گانه) پمپئو به نظر و باور اکثریت صاحب‌نظران و اهل فن روابط ایران و آمریکا، در دو کلمه تسلیم یا تغییر نظام جمهوری اسلامی ایران از درون در اثر فشارها و اقدامات ضد ایرانی آمریکا ترجمه و خلاصه می‌شود.

برای تبیین و کالبد شکافی خصومت و دشمنی آمریکا با ایران ضروری است از منظومه فکری دولتمردان آمریکا نسبت به ایران شناخت درست و کاملی را بدست آوریم. مؤلفه‌های بنیانی منظومه فکری کاخ سفید نشینان واشنگتن بر سه پایه قرار دارد: یکم، آمریکا تنها قدرت جهان است و خداوند نیز این حق را به آن داده است که دیگران رهبری نماید[۱]. دوم، دیگران برای هدایت و متمدن شدن مجبور به تبعیت از آمریکا هستند[۲]. و سوم، آمریکا کشوری استثناء در جهان است و هر کاری که انجام می‌دهد، درست و مشروع است[۳].

در اسناد امنیت ملی آمریکا به ویژه در دوره اوباما و ترامپ نکاتی در خصوص تهدیدات و چالش‌های امنیتی آمریکا وجود دارد، که از نظر ماهوی و شکلی نمی‌توان هیچ تفاوتی بین آنها قائل شد. کشورهای چون؛ چین، روسیه، ایران و کره شمالی به دلایلی در ردیف تهدید علیه امنیت یا منافع آمریکا تعریف شده‌اند. این اسناد منبعث از نظریه توازن قوای فراساحلی است. بر اساس این نظریه، تهدیدات به دو دسته سخت و نرم تقسیم می‌شود. ایران در اسناد ملی آمریکا بعد از انقلاب اسلامی به عنوان تهدید علیه آن کشور و ثبات و امنیت بین‌المللی تعریف شده است.

جهان بینی ترامپ نسبت به صحنه‌بین‌المللی خیلی بدبینانه و می‌توان گفت هابزی(انسان گرگ انسان) است. در جهان بینی او همه کشورها به نوعی دشمن آمریکا هستند. در منظومه فکری او هر آنچه به گذشته تعلق دارد، نفی می‌شود. گذشته مورد نظر ترامپ؛ شامل برخی ساختار حکومتی آمریکا، ارزش‌ها، هنجارها، قواعد، مقررات، ساختار و نظم بین‌المللی است. او خواهان تنظیم نظم و روابط بین قدرت‌های بزرگ بر پایه قدرت نظامی و اقتصادی برتر آمریکا است. در منظومه فکری او، آمریکا ابرقدرت است و سایر کشورها نیز به تناسب قدرت، پایین‌تر از آن قرار دارند. لذا او می‌تواند رابطه‌ای بر اساس قدرت نظامی و اقتصادی خود با سایر قدرت‌های بزرگ داشته باشد و قدرت‌های کوچک نیز مجبور به پیروی از قدرت‌‌برتر هستند.

در درون حکومت ترامپ دو جریان فکری و عملیاتی در خصوص نحوه برخورد با جمهوری اسلامی ایران وجود دارد. جریان اول به رهبری ترامپ خواهان اعمال فشار حداکثری به منظور آوردن ایران به میز مذاکره و کسب امتیازات حداکثری در تمام مسایل مطرح و به ویژه مبحث هسته ای و شکل‌دهی نظم منطقه‌ای به رهبری رژیم صهیونیستی است. جریان دوم، متعلق به گروه‌ها و محافل محافظه کاران جدید و لابی‌های صهیونیستی و سعودی است[۴]. این جریان به رهبری بولتون و تا اندازه‌ای پمپئو خواهان تسلیم بدون قید و شرط یا فروپاشی جمهوری اسلامی ایران و حتی تجزیه ایران هستند.

سیاست فشار حداکثری دولت ترامپ متفاوت[۵] از سیاست دولت اوباما نسبت به منطقه غرب آسیا و ایران است. اوباما خواستار حل و فصل مسایل و اختلافات منطقه‌، به ویژه بین ایران و عربستان و شکل‌گیری نوعی همکاری منطقه‌ای بین آنها ‌بود. ولی تیم امنیتی ترامپ در چهارچوب این سیاست، ایران را نه تنها یک رقیب، بلکه دشمنی می‌داند که باید آن را نابود کرد[۶]. رویکرد دولتمران ترامپ علیه ایران، منطبق با نظر و خواست رژیم صهیونیستی و حاکمان عربستان سعودی نیز است.

اقدامات احتمالی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران

با توجه به آنچه در مورد منظومه فکری ترامپ در بعد سیاست خارجی و به خصوص علیه ایران آمده است

دولتمردان کاخ سفید تهدیدات ایران علیه آمریکا را در خصوص موارد زیر معرفی و به آنان تاکنون تاکید دارند:

  • تهدید هسته‌ای؛
  • تهدید موشکی؛
  • تهدید منطقه‌ای؛
  • تهدید سایبری؛
  • تهدید امنیت دریایی؛

سئوال اصلی در این رابطه این است که آمریکا، اگر درصدد مهار یا مقابله با تهدیدات مذکور باشد، در چه حوزه‌هایی و سپس چه اقداماتی را در دستور کار خود قرار می‌دهد؟ علاوه بر این، کدامیک از این محورها و به چه ترتیبی پیاده‌سازی و عملیاتی خواهد شد؟ اقدامات مقابله‌ای آن را چگونه می‌توان تعریف و عملیاتی نمود؟ در پاسخ به این سئوالات، اقدامات فعلی و احتمالی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران در حوزه‌های زیر قابل تبیین و مداقه است:

  • جنگ نظامی؛
  • جنگ اطلاعاتی
  • جنگ روانی و تبلیغی؛
  • جنگ اجتماعی و فرهنگی؛
  • جنگ اقتصادی؛
  • جنگ سایبری؛
  • جنگ سیاسی؛
  • جنگ اطلاعاتی

در قسمت بعد با توضیح موارد فوق، اقدامات متقابل جمهوری اسلامی ایران در هر یک از حوزه ها را خواهیم بر خواهیم شمرد.

 

 ادامه دارد……

[۱] . God Giving Right.

[۲] . Wild West.

[۳] . Exceptionalist.

[۴] . محافظه کاران جدید، اسرائیل، عربستان و لابی های آنها و منافقین از حامیان جنگ با ایران هستند.

[۵] . این ویژگی باتوجه به جایگزینی محافظه‌کاران جدید در تیم امنیتی دولت ترامپ به جای نظامیان از روندی پررنگ برخوردار می‌شود.

[۶]. Confrontational Approach.

یک دیدگاه برای “اقدامات دولت ترامپ علیه جمهوری اسلامی ایران و راه‌کارهای مقابله‌ای-۱

  1. من اطمینان دارم که ترامپ قادرنیست هیچ خطری رامتوجه جمهوری مقدس اسلامی نماید.
    من شخصا اعتقاددارم که اگر
    شاهداختلاسهای متاسفانه ویرانگرنباشیم خداوندعزیز
    وحضرت مهدی عج این حکومت الهی راحفظ مینماید.
    اگردلارصدهزارتومان هم بشودوقرارباشدبه خاطرآبرو
    وحیثیت نظام تحمل کنیم کاری
    ساده است اماتحمل بیعدالتی
    واختلاس میسرنیست.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.