سیاسی و روابط بین الملل

راهبرد ابتدایی شکل گیری تمدن نوین اسلامی و راهکارهای دستیابی به آن -۵

قسمت پایانی این یادداشت به موضوع چگونگی تثبیت قدرت فرهنگی و اخلاقی به عنوان اولویت سوم در تاسیس تمدن نوین اسلامیو نتیجه گیری اختصاص دارد.

۲۳ مرداد ۱۳۹۸ ۰۸:۴۸

مقدمه:

در قسمت های قبلی به موضوع چیستی تمدن اسلامی و چگونگی مشخص نمودن اولویت تمدن نوین اسلامی در مقام تزاحم و تهدیدات فراروی نظام اسلامی در ابعاد سیاسی – نظامی و اقتصادی و مالی و راه کارهای پدافندی و آفندی در هریک از سوی کشور پیشران بیان گردید. در قسمت پایانی به موضوع تثبیت قدرت فرهنگی و اخلاقی به عنوان اولویت سوم و نتیجه گیری و جمع بندی می پردازد.

۲-۳- تثبیت قدرت فرهنگی و اخلاقی

فرهنگ به مثابه قدرت نرم و عامل انسجام اجتماعی عمل می کند. تزلزل در آن موجب بازماندن از اهداف عالیه می شود. لذا تثبیت قدرت فرهنگی و اخلاقی در سطح وسیع ملی بین نخبگان و مردم عادی و البته تزلزل در باورهای نخبگان دشمن و به تبع آن مردم آن جوامع نیز باید یکی از اهداف کشور پیشران تمدن و نظم نوین اسلامی در ساخت درونی قدرت باشد البته برای تثبیت این موضوع، باید به هر دو بعد دفاعی و تهاجمی عنایت داشته باشیم در ادامه به برخی راهکارهای پدافندی و آفندی اشاره خواهیم کرد.

ممکن است برای خوانندگان محترم این سئوال پیش آید که انقلاب ما یک انقلاب فرهنگی است، حال چگونه ممکن است که مساله تقویت فرهنگی جامعه بعد از تثبیت امنیت اقتصادی قرار گیرد؟

در پاسخ باید عرض شود که، قطعا برای ایجاد کادرهایی که نقش پیشرانی یک نهضت را دارند، باید با آنها بعد از شناسایی، از طریق انتقال فرهنگ اسلامی و روحیه جهادی آنها را توانمند کرد، این کادرها نقش به سزایی در ایجاد امنیت در حوزه های سه گانه مذکور دارند، اما برای ایجاد ساخت درونی قدرت (نظامی، اقتصادی و فرهنگی) و تثبیت آن در گستره وسیع و سطح کلان جامعه، بر اساس سنجه های اولویتی مندرج در فقه اسلامی، ابتدا باید امنیت جانی و مالی را تثبیت نمود و سپس وارد حوزه فرهنگی در سطح کلان جامعه شد. این نکته ایست که مقام معظم رهبری هم بر آن اشاره دارند و در این باره می فرمایند:

این‌جور نیست که مسئله‌ی ما فقط مسئله‌ی اقتصاد باشد؛ همه میدانند، بنده روی مسئله‌ی فرهنگ خیلی حسّاسیّت دارم، روی مسئله‌ی علم خیلی حسّاسیّت دارم لکن وقتی‌که در زمانهای محدود اولویّتها را نگاه میکنیم، مسئله‌ی اقتصاد کشور در اولویّت اوّل قرار میگیرد؛ چون دشمن به این متوجّه است؛ امروز هم همان کارها را دارند می کنند؛ این را همه توجّه کنند. رهبر انقلاب اسلامی ۲۷/۱۱/۹۵

۱-۲-۳- توجه به ابعاد پدافندی و تقویت آنها

مهمترین بخش فرهنگ هر کشوری نظام آموزش آن است. قلب تپنده ای که کار آن تربیت نیرو برای نسل بعدی و هدایت جامعه به سمت اهداف بلند و آرمان های کشور پیشرانی که هدفش تشکیل نظام جهانی مطلوب و تحقق تمدن نوین اسلامی است.

آموزش در واقع ابزار و شیوه ای نرم برای جهت دهی به جامعه است. تا جاییکه حاکمیت می تواند با آموزش هدفمند سطح درک، شعور، بصیرت، تحلیل، امید، همت و تلاشِ جامعه برای رسیدن به اهداف مرحله بندی شده و هدفمند خود را ارتقاء و به آن اهداف رهنمون سازد.

در واقع نظام آموزشی می تواند در تزریق تفکر حقیر اندیشیدن و یا بزرگ اندیشیدن به تار و پود جامعه نقش اصلی را ایفا کند.

جامعه ما نیز از این قاعده مستثنی نیست و اگر می خواهیم پله های ترقی و پیشرفت را طی کنیم و به کشوری بزرگ و تمدنی اثر گذار تبدیل شویم، لاجرم باید آموزش و تربیت درست اسلامی را مد نظر خود قرار دهیم.

منتها نظام آموزشی فعلی ما بدون تردید نیازمند تحول است چرا که این نظام آموزشی و متون درسی آن از سوی کسانی بر کشور ایران تحمیل شد که ایران را ذیل نظام سلطه تعریف می کردند و معتقد بودند که باید هژمونی و آقایی تمدن غرب را پذیرفت و ذیل نظام سلطه آمریکایی حرکت کرد.

با درک چنین ضرورتی، در ادامه به برخی از مهمترین کارهایی که در مرحله پدافندی جهت تثبیت امنیت فرهنگی و اخلاقی کشور باید انجام داد، ذکر خواهد شد:

  1. ایجاد سبک زندگی اسلامی، یعنی حیات طیبه ای که جامعه اسلامی را شکل می دهد و تعاملات اجتماعی بر اساس دین و تنظیم روابط با خدا، خود، دیگران و محیط پیرامون سامان اسلامی یافته است. با ایجاد سبک زندگی اسلامی و تزریق تفکر راهبردی و بصیرت لازم، جامعه در برابر حملات فرهنگی دشمن واکسینه خواهد شد.
  2. شکوفا کردن روحیه خلاقیت علمی: خلاقیت علمی منجر به ریسک پذیری در سطح جامعه برای کاری بزرگ می شود و این ریسک پذیری و خلاقیت می تواند کمک شایانی به تقویت بعد پدافندی فرهنگ جامعه داشته باشد.
  3. بهره گیری از ظرفیت رسانه: رسانه های دیداری و شنیداری مخصوصا عرصه سینما و تلویزیون و البته شبکه های اجتماعی در جهت دهی و تقویت فرهنگ جامعه و البته خنثی کردن حربه های دشمن بسیار تا بسیار موثر خواهند بود. نوشتن رمان های قرآنی و زندگی نامه رزمندگان دفاع مقدس و بزرگان جهادگر ما، ساخت فیلم ها و سریالهایی با این مضامین، تولید انیمیشن و بازی های کامپیوتری، ساخت کلیپ هایی تاثیرگذار و البته حضور هدفمند در شبکه های اجتماعی و در اختیار گرفتن فضای فیلترینگ این شبکه ها در واکسینه کردن جامعه نقش به سزایی را دارد.

و برخی موارد دیگر که به لحاظ رعایت اختصار به موارد مذکور اکتفا می شود.

۲-۲-۳- توجه به ابعاد آفندی و تقویت آنها

در جنگ نرم هم به مانند جنگ اقتصادی و جنگ نظامی توجه به عمق استراتژیک دشمن در عرصه ژئوکالچر (فرهنگ جغرافیایی) نیز باید مد نظر باشد. نفوذ به قلب نخبگان و جوامع تحت اداره دولت های استکباری و آگاه کردن آنها و بیداری اسلامی می تواند دشمن را در عرصه داخلی و مناطق تحت نفوذش متزلزل کند. این مساله باعث خواهد شد که علاوه بر تمرکز زدایی دشمن از حوزه فرهنگ جامعه ما، پایه های فکری آنها نیز دچار تزلزل شود.

اقداماتی که در این جهت می توان انجام داد عبارتند از:

۱- بهره گیری از فرصت تزلزل در ارزش های غربی: یکی از اصلی ترین پایه های فکری تمدن غربی که همواره با نشان دادن برتری آنها بر سایر ارزشها به فرهنگ های سایر ملل حمله میکرد، دچار تزلزل شده است. این فرصت بسیار حیاتی ایجاد می کند تا با قدرت رسانه ای، تزلزل این ارزشها به همه ملت ها نشان داده شود. تا بیش از گذشته متزلزل شوند، ارزش هایی چون لیبرال دموکراسی، حقوق بشر و آزادی که در واقعیت دروغی بیش نبوده و صرفا حربه ای در دست مستکبرین و نظام استکباری آمریکا برای پیشبرد اهداف سلطه جویانه اش است، لذا بهترین زمان برای حمله به این ارزش های ادعایی زمان فعلی است.

۲- نشان دادن بحرانهای، اخلاقی در غرب: بحران هایی از قبیل پوچ اندیشی منجر به خودکشی، بحرانهای معنویت، عواقب ظلم به زنان با شعارهای فمنیستی، بحران خانواده و مسائل و مشکلات جنسی و بسیاری موارد دیگر که واقعیت پنهان شده در تصاویر پر رنگ و لعاب رسانه ای را مشخص خواهد کرد.

۳- بیداری اقوامی که در آمریکا به آنها ظلم شده است یعنی حمله فرهنگی به قلب سرزمین آمریکا و بیدار کردن اقلیت هایی که سالها به آنها ظلم شده است و تلنگر به آنها برای مبارزه علیه این ظلم بیّن و آشکار اقوامی مثل سیاهپوستان.

۴- بیداری سایر ملت های جهان و مخصوصا ملت های منطقه پیرامونی، با معرفی الگوی مقاومت ملت ایران در قالب فیلم و سریال و سایر قالب های هنری می توان آنها را بیدار کرد.

۵- بورسیه کردن نخبگان جهان اسلام و هدایت آنها برای ملت سازی در کشورهای متبوع خود، یکی از اصلی ترین کارهایی که باید در زمینه آفندی انجام داد زمینه سازی برای حضور نخبگانی از کشورهای اسلامی و یا سایر کشورها جهت تربیت و توانمندسازی آنها بر اساس اهداف راهبردی انقلاب اسلامی و هدایت آنها برای ملت سازی در کشورهای خودشان است.

۶- تولید فیلم و سریال هایی مربوط به آینده و بهره گیری از کاراکترهایی از همه کشورهای موثر و متحد بالفعل و بالقوه ایران: این مساله باعث می شود که حس اتحاد و همکاری ملت های منطقه با کشور پیشران بیشتر شود و ضمنا باعث انگیزه بخشی نسبت به تلاش برای آینده ای بهتر خواهد شد. آینده ای که نظم ظالمانه فعلی از بین رفته است و نظم مطلوب حاصل شده است.

  • نمودار راهکارهای دستیابی به ساخت درونی قدرت به عنوان راهبرد ابتدایی تحقق تمدن نوین اسلامی

نتیجه:

  • هر تمدنی از یک خاستگاه فرهنگی نشأت می گیرد و همانگونه که تمدن غرب خاستگاهش فرهنگ منحط لیبرالی است، تمدن اسلامی نیز از فرهنگ اسلام نشأت می گیرد. پس تمدن اسلامی یعنی نظم و انتظامی فرازمانی و فرامکانی که خاستگاهش فرهنگ اسلامی است.
  • برای دستیابی به هر تمدن فراگیری باید راهبردها و راهکارهایی عملیاتی در سطوح ابتدایی و میانی و کلان طراحی کرد و آنها را محقق ساخت. راهبردها ثابت اند و راهکارها می توانند متغیر باشند.
  • هر تمدنی نیازمند به یک کشور پیشران است، کشوری که بتوان با تکیه بر آن نظم منطقه ای و جهانی را شکل داد و تمدن نوینی را پایه گذاری کرد. از اینرو راهبرد ابتدایی، ساخت درونی قدرت و تقویت کشور پیشران در تمامی حوزه است.

جمع بندی

برای دستیابی به راهبرد ابتدایی شکل گیری تمدن نوین اسلامی، راهکارهایی در حوزه سیاسی- نظامی، مالی- اقتصادی و فرهنگی- اخلاقی بر اساس سنجه های اولویتی مندرج در فقه اسلامی در باب تزاحم تکالیف، ایجاد و سپس برای تثبیت امنیت در حوزه های سه گانه فوق الذکر، آنان را اولویت بندی کردیم آنگاه برای هریک از این حوزه ها، راهکارهایی را ابعاد دفاعی یا پدافندی و تهاجمی یا آفندی ارائه نمودیم.

راهبرد ابتدایی؛ همانا تلاش و مجاهدت در جهت دستیابی به ساخت درونی قدرت و استحکام کشور پیشران تمدن نوین اسلامی در حوزه های نظامی، اقتصادی و فرهنگی است، حصول به راهبرد ابتدایی پایه گذار تحقق راهبرد میانی و سپس راهبرد کلان برای دستیابی به تمدن نوین اسلامی خواهد بود.

انشاالله

والسلام

منابع

  • قرآن کریم
  • نهج البلاغه
  • شاه آبادی، محمد علی، شذرات العمارف، ستاد بزرگداشت مقام عرفان و شهادت، تهران ۱۳۸۰
  • کالینز، جان ام، استراتژی بزرگ، ترجمه: کورش بایندر، دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی،تهران ۱۳۷۰
  • مارسلا، گابریل، آموزش راهبرد، ترجمه: محمد محمدی، مرکز راهبردی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، تهران ۱۳۹۱
  • قواعد فقهیه، بجنوردی، محمد حسن، التحقیق مهدی مهریزی و محمد حسین درایی، ج ۴، نشر الهادی، قم ۱۴۱۹ ق،
  • آخوند خراسانی، ملاکاظم، کفایه الاصول، ص ۴۳۷، مؤسسه آل البیت(ع)، قم، چاپ اول، ۱۴۰۹ق؛
  • آقابخشی، علی، فرهنگ علوم سیاسی، تهران: انتشارات چاپار، ۱۳۷۹،
  • حکیم، سید محمد تقى، الأصول العامه، ص ۳۵۰، المجمع العالمی لأهل البیت(ع)، چاپ دوم، ۱۴۱۸ق.
  • صدر، سید محمد باقر، بحوث فی علم الأصول، ج ۷، ص ۲۶، مؤسسه دائره المعارف فقه اسلامى، چاپ سوم، ۱۴۱۷ق؛
  • فتحعلی، محمود، مبانی اندیشه سیاسی، قم : مرکز انتشارات موسسه آموزشی و پژهشی امام خمینی(ره) ،۱۳۸۳،
  • لیپست، سپور، مشروعیت و کارامدى‏، ترجمه رضا زبیب، فرهنگ توسعه، سال چهارم، شماره‏۱۸ خرداد و تیر۷۴،
  • مظفر، محمد رضا، اصول فقه، ج ۲، ص ۲۱۰، انتشارات اسماعیلیان، قم، چاپ پنجم، بی تا؛
  • نائینى، محمد حسین، فوائد الأصول، ج ۱، ص ۳۱۷، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ ششم، ۱۴۱۷ق؛
  • نائینی، محمد حسین، أجود التقریرات، ج ۲، ص ۵۰۱، انتشارات مصطفوی، قم، چاپ دوم، ۱۳۶۸ش.
  • نقى حیدرى، سید على، اصول الاستنباط، ص ۲۹۹، شوراى مدیریت حوزه علمیه قم، چاپ اول، ۱۴۱۲ق؛
  • نصر، سیدحسین، اسلام سنتی در دنیای متجدّد، تهران: دفتر پژوهش و نشر سهروردی، ۱۳۸۶٫
  • مظاهری، ابوذر، افق تمدنی آینده انقلاب اسلامی، نشر آرما، اصفهان، ۱۳۹۳
  • خمینی، سید روح الله، تحریر الوسیله، ج ۱، انتشارات دارالعلم، قم ۱۳۷۹
  • سایت مقام معظم رهبری ((http://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=2707))
  • سایت مرکز پژوهش های مجلس (http://rc.majlis.ir/fa/law/show/90595)

یک دیدگاه برای “راهبرد ابتدایی شکل گیری تمدن نوین اسلامی و راهکارهای دستیابی به آن -۵

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.